Özel Hayatın Gizliliği, Seyahat, Din ve Vicdan
Hürriyeti
Özel Hayatın Gizliliği ve Korunması, Yerleşme ve
Seyahat Hürriyeti, Din ve Vicdan Hürriyeti başlıkları Kişinin Hakları ve
Ödevleri – Bölüm 2’de işleyeceğimiz bireysel hak ve ödevlerin devamını içermektedir.
Önceki konumuzda kpss vatandaşlık dersi Kişinin Hakları ve Ödevleri – Bölüm
1 kısmını incelemiştik. Sıradaki konumuzda ise Kişinin Hakları ve Ödevleri –
Bölüm 2’yi işleyeceğiz. Bütünlük, özgür irade, hürriyet, varlık ve birçok
alanda kişinin hakkının korunmasını sağlayan bu bölümleri inceleyelim.
Kişinin Hakları ve
Ödevleri – Bölüm 2
1. Özel
hayatın gizliliği ve korunması
Kişinin Hakları ve Ödevlerinden özel
hayatın gizliliği ve korunması üç bölüme ayrılır;
a. Özel hayatın gizliliği
Kanunlara göre herkesin özel hayatına ve
aile hayatına saygı gösterilmesini istemek hakkıdır. Özel hayatın ve aile
hayatının gizliliğine kimse dokunamaz. Kanunda belirlenmiş sebepler, haller,
yazılı emir bulunmadıkça kimsenin üstü, özel eşyaları ve kağıtları aranıp
bunlara el konulamaz.
2010 yılında yapılan değişiklikle bu haklara şu madde eklenmiştir. Herkes
kendisi ile ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir.
Kişisel veriler ancak kanunda öngörülen durumlarda ya da kişinin kendi rızası
alınarak işlenebilir.
b. Konut dokunulmazlığı
Kimsenin konutuna dokunulamaz. Kanunda
belirlenmiş özel durum ve ayrıcalıklara dayalı hakim kararı, yazılı emir
olmadıkça kimsenin konutuna girilemez, arama yapılamaz ve kişinin burada
bulunan eşyalarına el konulamaz.
c. Haberleşme hürriyeti
Herkes, haberleşme hürriyetine sahiptir ve
haberleşmenin gizliliği esastır. Belirlenmiş sebeplere göre verilen bir hakim
kararı olmadıkça yada herhangi bir yazılı emir bulunmadıkça haberleşme
engellenemez ve gizliliğine dokunulamaz. ayrıca istisnaların uygulanacağı kamu
kurum ve kuruluşları varsa bu kanunda belirtilir.
2.
Yerleşme ve seyahat hürriyeti
Herkes yerleşme ve seyahat özgürlüğüne
sahiptir. Suç işlenmesini önleme, sosyal ve ekonomik gelişmeyi sağlama, düzenli
kentleşme ve kamu mallarının korunması için yerleşme hürriyeti kanunla
sınırlandırılabilir.
Seyahat hürriyeti ise soruşturma ve suç
işlenmesini önlemek amacıyla kanunla sınırlandırılabilir.
Vatandaş sınır dışı edilemez ve yurda girme hakkından yoksun bırakılamaz.
3. Din
ve vicdan hürriyeti
Herkes dini inanç, vicdan ve kanaat
hürriyetine sahiptir. 14. maddede yer alan hükümlere aykırı olmadığı sürece tüm
dini ibadet, dini ayin ve törenler serbesttir. Kimse dini açıdan herhangi bir
dini zorlamaya uğrayamaz. Kimse dini törenlere katılmaya, dini inancını
açıklamaya zorlanamaz. Ve dini inanç ve ibadetlerinden dolayı kınanıp
suçlanamaz.
Ülkemizde din ve ahlak eğitimi ve öğretimi devlet kontrolünde yapılır.
